Reeds in de jaren 80 is de Gemeente Breda begonnen met het ontwikkelen van een Centrumplan voor Breda. Onderdeel hiervan was de vernieuwing en herindeling van het stadshart en uitbreiding van de parkeervoorzieningen. Aan projectontwikkelaar MAB uit Den Haag is toen gevraagd te onderzoeken wat de mogelijkheden waren voor het herontwikkelen van de oude bibliotheek in het hartje van Breda. Zo is in 1993 een samenwerking tot stand gekomen tussen Gemeente, MAB en Vendex International om het gehele kwadrant Karrestraat-Nieuwstraat-Lange Brugstraat opnieuw in te richten. Begin 1995 is MAB begonnen met de bouw van het project, augustus 1996 is de 'topstore' V&D heropend en op 11 september 1997 opende winkelcentrum de Barones haar deuren voor het publiek.
Ontwerp
Het winkelcentrum is ontworpen door van Kraayvanger Urbis BV te Rotterdam en CZWG te Londen. Met name CZWG is verantwoordelijk voor het bijzondere sfeerontwerp in het centrum en het mooie natuurstenen vlechtwerk aan de entree Lange Brugstraat.
Architectuur De markante gevel van de voormalige bibliotheek (Karrestraat-zijde) en het teruggeplaatste (nagebouwde) torentje vormen de hoofdentree van het winkelcentrum. Door middel van een gefacetteerde curve, waardoor aparte ruimten ontstaan (de zgn. 'kamers'), wordt een verbinding met de Lange Brugstraat gemaakt. De benedenpassage met 28 winkels loopt in een boog(curve) van 200 meter. De kamers zijn alle voorzien van ruime vides zodat de zichtrelatie naar de 1e verdieping met 22 winkels maximaal is. De dakkoepels boven iedere kamer hebben een bijzondere constructie waardoor een enigszins diffuus licht ontstaat in de passage. Aan de buitenzijde van het winkelcentrum in de Lange Brugstraat behoren ook nog vijf winkels tot de Barones.
Naamgeving De naam van het winkelcentrum 'de Barones' is een origineel gekozen naam die past bij Breda. Breda is ontstaan uit de samenvoeging van een 'gehucht aan de brede rivier de Aa'. De Baronie (vroeger gespeld als Baronnie) is sinds de 16e eeuw de naam van de landstreek rond Breda ofwel het land van de heren van Breda. Hoewel de Baronie formeel in 1795 werd opgeheven, wordt de naam nog altijd gebruikt als topografische aanduiding voor de ruime omstreken van Breda. Het eigendom van de heerlijkheid Breda (heer van Breda) veranderde aanvankelijk nogal eens. Een kleindochter, Johanna, trouwde in 1404 met Engelbrecht van Nassau. Tot 1795 bleef de heerlijkheid, later de Baronie van Breda, eigendom van de Nassaus, de voorvaderen van het Nederlands koningshuis. Nog altijd is Breda verbonden met het huis van Oranje.
Regionale functie De Barones heeft een belangrijke impuls gegeven aan het versterken van de regionale functie van het kernwinkelapparaat van Breda. De Barones voegt ca. 12.500 m2 vvo (55 winkels) aan het kernwinkelapparaat (=ca. 70.000 m2 vvo) toe. Het totale oppervlakte van het winkelcentrum bedraagt ca. 33.000 m2. De Barones richt zich met het winkelaanbod voornamelijk op het midden en hogere marktsegment van voornamelijk de branches mode(accessoires), persoonlijke verzorging, cadeau, hobby en vrije tijd, wonen en horeca. De eigenaar van het winkelcentrum is sinds 14 december 2005 Kroonenberg Groep. Zij hebben het winkelcentrum gekocht van een Duitse Beleggingsmaatschappij C.G.I. GmbH. Het winkelcentrum heeft gemiddeld 110.000 bezoekers per week.
